Hifi Limburg Logo LC                                                                                         

Openingstijden:    Klik Hier

Gratis parkeren voor de deur (3 uur met parkeerschijf)




Welke klassen versterkers zijn er?

Om muziek echt tot leven te laten komen, heb je rust nodig. De rust om te genieten, maar zeker ook de rust in de weergave van je muziek. De versterker vervult hierin een cruciale rol: hij injecteert de luidspreker met de nodige stroom om het elektrische muzieksignaal om te zetten in geluid. Versterkers zijn er in vele soorten en maten, de achterliggende techniek is echter vaak terug te voeren tot dezelfde basis waarbij de schakeling een compromis zoekt tussen klank en efficiëntie. Waar bij veel ontwerpen efficiëntie de boventoon lijkt te voeren gaan we met onze nieuwe versterkers terug naar de oorsprong met één simpele eis - muzikaliteit boven alles.

De voeding is de motor van elke versterker, hoe groter de motor - hoe groter het uitgangsvermogen. Alles wat er achter de voeding gebeurd is net zo goed als de voeding toestaat, je luistert er feitelijk naar. Het is de taak van de versterker om de energie uit de voeding middels een schakeling van transistoren, op comando van het ingangssignaal naar de luidspreker te leiden. In onze ideale versterkerwereld gebeurd dit zo puur als mogelijk - vrij van vervorming. Geen enkele schakeling komt zo dichtbij dit ideaal als de Class A schakeling.

Class A - 'Best in Class'

In een Class A schakeling wordt het ingangssignaal volledig door één transistor versterkt. Om dit te realiseren moeten we de transistor van een ruststroominstelling of bias voorzien die de transistor altijd 'aan' zet en dus continu in geleiding is, ook als er geen muzieksignaal te versterker valt. De transistor doet het zware werk nu in haar meest comfortabele zone en beloont dit met extreme verfijning, kracht en detail met minimale vervorming. Maar helaas heeft dit moois ook zijn keerzijde: doordat de Class A instelling continu in geleiding is en er dus ook in ruststand een stevige stroom door de transistor loopt, gaat er een enorme energie in warmte verloren. Omwille van de lage efficiëntie, forse afmetingen en de bijbehorende kosten om de warmte ontwikkeling onder controle te houden zijn Class A versterkers ondanks hun superieure muzikaliteit bijzonder schaars. 

Een Class B schakeling combineert twee transistoren die samen de last delen. Gedurende de positieve signaalhelft geleid de ene transistor terwijl de andere uitgeschakeld wordt. Bij de negatieve signaalhelft gebeurd precies het omgekeerde. Aan de uitgang van de schakeling vormen beide signalen een compleet en versterkt signaal. De niet geleidende transistor wordt volledig uitgeschakeld waardoor het energieverlies in vergelijk tot een Class A instelling veel kleiner is. Natuurlijk is dat niet zonder consequenties: om de transistor in geleiding te brengen moet er een drempel overwonnen worden en omdat dit in de Class B instelling niet gebeurd kampt de schakeling met hoge vervormingcijfers. Onacceptabel voor hoogwaardige muziekweergave en dus zelden terug te vinden in audio versterkers. 

Class AB borduurt verder op de Class B schakeling maar stelt de gebruikte transistoren zo in dat ze net voldoende geleiden en dus een beetje 'aan' staan om de omschreven vervorming te minimaliseren. Alhoewel minder efficiënt dan de B instelling is de Class AB een grote vooruitgang ten opzichte van de stroom consumerende Class A instelling. De gekozen ruststroominstelling om de transistoren in geleiding te brengen heeft grote gevolgen voor de vervormingcijfers en dus de muzikaliteit. Er zijn dan ook diverse schakelingen uitgedacht om deze instelling te optimaliseren met wisselend resultaat. Dankzij de goede compromis tussen efficiëntie en kwaliteit is de Class AB versterker verreweg de meest gebruikte schakkeling. 

Wanneer optimale beleving van muziek, vrij van stress en vervorming bovenaan de prioriteitenlijst staat gaat er dus niets boven een Class A versterker. De lage efficiëntie en daarmee gepaard gaande warmte ontwikkeling heeft ons er altijd van weerhouden om onze versterkers op deze manier op te bouwen.  

Class D is een relatief nieuwe techniek om versterkers te bouwen. Deze techniek is relatief eenvoudig van opbouw en is daarom ook zeer klein te bouwen. Steeds vaker zie je kleine class D versterkers in actieve luidsprekers toegepast en in auto's. Mijn ervaring is dat class D versterkers zuiver klinken en veel details laten horen. Het warme breedbandige gevoel van een class A versterker mis ik dan wel. Het is een kwestie van smaak en passend bij je muziekvoorkeuren.

Buiten de genoemde versterkersoorten zijn er nog veel meer ontwerpen zoals de powerdac constructie die Lyngdorf toepast. De meest gehanteerde hebben we in dit artikel besproken.

bron: Audioclub Brabant augustus 2015

Wil je op de hoogte gehouden worden van ons laatste nieuws? Vraag dan onze nieuwsbrief aan!

  • De nieuwste producten
  • Beurzen
  • Kijk en Luisterdagen
  • Demodagen
  • Weetjes

Aanmelden voor de nieuwsbrief